Diş Eti Hastalıklarında Teşhis

Bu hastalıklar genellikle kronik seyreden hastalıklardır. Hastalık var olmasına rağmen bir süre hiç fark edilmeyebilir. Hastalık başlangıç aşamasında sadece diş etini etkiler. En önemli nedeni yetersiz ağız bakımıdır, diş taşı oluşumu, uygun olmayan diş restorasyonları veya genetik yatkınlık gibi nedenlere bağlı olarak da ortaya çıkabilir. En önemli belirtileri;

  • Diş etleri kanıyorsave şişmişse,
  • Diş taşları varsa,
  • Diş etleri çekilmişve dişler uzamışsa,
  • Bazı dişler yer değiştirmiş ve araları açılmışsa,
  • Dişler sallanıyorsa,
  • Ağızda kötü tat ve koku

Tedavisi, iyi bir diş taşı ve kök yüzeyi temizliğini takiben yeterli ağız hijyeninin sağlanması ile mümkündür. Bu aşamada yeterli tedaviler uygulanmazsa dişler etrafında biriken bakteri plağı ve diş taşlarının etkisi sırasıyla;

  • Diş eti problemlerine,
  • Diş kökünü kemiğe bağlayan liflerin bütünlüğünün bozulmasına,
  • Dişi destekleyen kemikte yıkıma neden olur.

Kronik periodontitis adı verilen bu enfeksiyonun ilerlemesi dişin kaybına neden olur. Diş eti hastalıklarında, başlangıçta teşhis edilen kronik periodontitis vakaları cerrahi olmayan yöntemlerle tedavi edilebilirken, ileri düzeydeki kronik periodontitis vakaları ilave cerrahi yöntemlerle tedavi edilir.

Diş Eti Hastalığının Oluşumunda;

  • Yetersiz ve yanlışfırçalama,
  • Diş ipiveya ağız gargarasıgibi yardımcı hijyen materyallerinin kullanılmaması,
  • Plaklar:Yumuşak hali veya diş taşı(tartar) olarak adlandırılan sert hali,
  • Yapısal bozukluklar:Yüz ve çene kemiğindeki anormallikler, dişlerin çapraşık olması, yerleşim bozuklukları,
  • Tek tarafla çiğneme alışkanlığı,
  • Sorunlu dolgu veya diğer tedaviler,
  • Sigara kullanımı:Sigara kullananlarda rahatsızlık oranı 4 kat yüksektir,
  • Düzenli olarak diş taşı kontrolünün yapılmaması büyük rol oynar.

Diş Eti Hastalıkları ve Tedavi Yöntemleri

Periodontal hastalıklar, büyük bir oranda önlenebilen ve kontrol altına alınabilen hastalıklardır. Tedavi; iyi ağız hijyeninin sağlanmasına, erken tanıya ve doğru tedavi yaklaşımlarına bağlıdır. Bu nedenle hem hastanın hem de hekimin tedaviye aktif olarak katılımı gerekir.

Başlangıç Tedavisi

Periodontal tedavide en önemli aşama enfeksiyonun ortadan kaldırılmasıdır.

Enfeksiyonun ortadan kaldırılması; hastalığa sebep olan mikrobiyal dental plak, diş taşı ve diş taşının tutunduğu kök yüzeyinin hekim tarafından temizlenmesi ve hastanın bu durumu koruması ile mümkündür. Bu işlem “başlangıç tedavisi” adını alır, her tip periodontal hastalığın tedavisinde vazgeçilmez aşamadır ve vakanın durumuna göre 3-4 seansta gerçekleştirilir.

Başlangıç tedavisi sırasında;

  • Kötü ve taşkın dolguların yenilenmesi,
  • Çürük dişlerin doldurulması,
  • Diş eti kenarı ile uyumu ve şekli doğru olmayan protezlerin düzeltilmesi gibi bakteri tutunmasını kolaylaştırıcı yerel faktörlerin uzaklaştırılması,
  • Kanal tedavileri ve varsa ümitsiz dişlerin çekimi gerçekleştirilmelidir.

Ayrıca sistemik bir hastalığın varlığında tıbbi konsültasyonlar da bu safhada yapılır. Bu aşamada olası protezler için planlama yapmak da gereklidir.

İleri (Cerrahi) Tedaviler

Başlangıç periodontal tedavi aşaması ile tam olarak tedavi edilemeyen bir durum tespit edildiğinde periodontal cerrahi işlemlerönerilir.

Başlangıç periodontal tedavi sonrasında;

  • Kalan cep derinlikleri,
  • Diş eti büyümeleri ve çekilmeleri
  • Kemik erimesinin varlığı ve şekli
  • Diş eti miktarı gibi veriler alınacak kararı etkiler.

Tüm periodontal hastalıklar ve defektler aynı cerrahi işlemlerle tedavi edilemezler. Tedavi seçimindeki belirleyici faktörler, hastaya ve dokuya ait özellikler ve mevcut periodontal hastalığın seyri ve yaygınlığıdır. Cerrahi periodontal tedavinin ana amacı; cep derinliklerini ortadan kaldırmak ve kemik-diş eti ile diş ilişkisini orijinaline benzetmeye çalışmaktır. Böylece hastanın ve hekimin kolay temizleyebileceği bir ortam yaratılır.

Gingivektomi

Sadece diş etiniilgilendiren bir işlemdir. Diş eti cebinin ve diş eti büyümelerinin ortadan kaldırılması için bir miktar diş etinin kesilip çıkarılmasıdır. Böylece hastalığın ilerlemesi durur, hasta kolay temizleyebileceği ve daha estetik bir diş etine sahip olur.

Flep operasyonu ve kemik cerrahisi işlemleri

Hem diş etini hem de altındaki destek dokuları ve kök yüzeylerini ilgilendiren bir işlemdir. Kemik erimesiolan vakalarda uygulanır. Bu teknikle diş etinin uygun bir şekilde kaldırılarak alttaki dokulara ulaşılması ve tedavisi sağlanır. Kök yüzeylerinin tam olarak temizlenmesi ve cep derinliği azaltma işlemi ana amaçtır. Derinleşen cepler içerisindeki bakteriler daha fazla kemik yıkımınave dişin kaybına yol açacağı için bu ceplerin ortadan kaldırılması önemlidir. Operasyondan sonra cep derinlikleri azaltılmış veya ortadan kaldırılmış olur, böylece hastanın ağız ve diş bakımı ve hekimin profesyonel kontrolleri kolaylaşarakperiodontal sağlığı idame ettirmek mümkün hale gelir. Böylece doğal dişler korunur ve hasta diş eti ceplerinden kaynaklanan enfeksiyondan da korunmuş olur.

Flep operasyonusırasında alttaki kemik dokusuna da müdahale edilir. Flep operasyonu sırasında diş eti kaldırıldıktan sonra, ölü yumuşak dokular, kök yüzeyleri ve ayrıca kemik içinde meydana gelen ceplerin içleri temizlenir. Bu teknikte doğal veya yapay kemik tozları, bunların üzerini örten membranlar, protein yapısındaki maddeler gibi çeşitli materyaller kullanılır.

Mukogingival cerrahi

Ağız içi yumuşak dokuları ilgilendiren işlemlerdir. Yetersiz yapışık diş eti yüksekliği, diş eti çekilmesi, yüksek kas bağlantıları varlığında uygulanır. Böylece hastanın ağız bakımını sağlayabileceği doğal ortam ve protezli dişlere destek olacak yeterli diş eti miktarının sağlanması, estetik ve hassasiyet problemlerinin giderilmesi amaçlanır.

Recall (Kontrol)

Vakanın durumuna göre cerrahi olmayan ve cerrahi olan tedavilerden sonra elde edilen periodontal sağlığın korunması ve hastalığın tekrarının önlenmesi amacıyla hastalar düzenli aralıklarla kontrol programına alınırlar. Başarılı bir periodontal tedavi sonrasında, idame tedavisine alınmayan ve kendi ağız bakımını sağlamayan hastalarda kısa sürede doku yıkımı tekrar başlar ve hastalık belirtileri ortaya çıkar. (Cep derinliği artar, kemik kaybı ve diş kaybı olur) Vakaya göre değişen 3-6 aylık aralıklarla hasta takip edilmelidir.